WyBudzeni

KOMUNIKATY i INFORMACJE => Historia Polski i świata => Historia państw i prawa => : BladyMamut (Sat) 19.04.2014, 12:53:36

: Kodeks Hammurabiego
: BladyMamut (Sat) 19.04.2014, 12:53:36
Kodeks Hammurabiego, czyli oko za oko, ząb za ząb

„Bogowie wezwali mnie, abym w kraju zaprowadził sprawiedliwość, bym wytracił złych i nikczemnych, tak by silny nie mógł krzywdzić słabego”.
Dzisiaj słowa te, które król Hammurabi zawarł we wstępie do swojego słynnego Kodeksu, śmiało możemy nazwać preambułą do ustawy.

(http://img837.imageshack.us/img837/89/7ymu.jpg)

Przez lata tworzenia się stosunków społecznych powstawało tak zwane prawo zwyczajowe. Wystarczyło tylko ułożyć je w artykuły, paragrafy i gdzieś zapisać.Inskrypcja z kodeksu Najwybitniejszy bodaj władca Babilonii, Hammurabi, wstąpił na tron ok. 1792 r. przed Chrystusem. Opanował wiele ludów i ziem, tworząc jak na owe czasy potężne imperium, a przy tym nakazał, aby zapisywano jego dokonania. Powstały tedy tablice fundacyjne, na których opisano okoliczności budowy nowych pałaców, kanałów, świątyń itp. Kazał także dla swoich poddanych spisać listę praw i kar za ich łamanie. I tak powstał Kodeks Hammurabiego, a sam władca dzięki niemu znalazł znaczące miejsce w historii świata, pomimo nawet, że po jego śmierci rola tego kodeksu stopniowo malała, aż do całkowitego zapomnienia.
(http://img211.imageshack.us/img211/1127/fwl.jpg)
 Był rok 1901 kiedy to francuska ekspedycja archeologiczna prowadziła badania w Suzie, mieście Persji, na terenie dzisiejszego Iranu. Gdzieś pod koniec tegoż rokuScena figuralna wykopali słup o wysokości 2,25 m. Składał się z dwóch części – górnej, która przedstawiała dwie postacie oraz dużo dłuższej, dolnej, która była wypełniona inskrypcją zapisaną w piśmie klinowym. Jakież musiało wywołać u uczonych zdziwienie, gdy z tej steli zbudowanej z czarnego diorytu jeden asyriolog odczytał inskrypcję, która okazała się być tekstem Kodeksu Hammurabiego. Na Bliskim Wschodzie w starożytności nadawanie praw zawsze miało charakter religijny. Dlatego na górnej części steli widzimy postać Hammurabiego stojącego przed bogiem słońca, którego domeną była również sprawiedliwość.
(http://img24.imageshack.us/img24/9008/xo79.jpg)
Tekst klinowyKodeks zawierał 282 prawa. W rzeczywistości jest to lista kar, jakie może ponieść każdy obywatel łamiący normy życia społecznego. Miał charakterny kazuistyczny i wywodził się z powszechnego u ludów semickich prawa talionu. Najpełniej oddaje to maksyma „oko za oko, ząb za ząb”. Ponieważ tamtejsze społeczeństwo było podzielone na trzy klasy społeczne to i kary były inne dla ludzi wolnych i niewolników. Przykład? Proszę bardzo: „Jeżeli obywatel wybił ząb obywatelowi równemu sobie, należy wybić jego ząb. Jeżeli wybił ząb poddanemu, zapłaci 1/3 miny srebra”. Niektóre postanowienia tam zapisane były bardzo postępowe jak na owe czasy, wyprzedzające nawet słynne prawo rzymskie. Dotyczyły przede wszystkim babilońskich kobiet, którym nadano status prawny, jak np.: mogły pracować zawodowo, zeznawać w sądach czy pełnić funkcje publiczne.
(http://img716.imageshack.us/img716/4310/3oc3.jpg)
Zdjęcia do tego artykułu wykonałem w Muzeum Pergameńskim w Berlinie, gdzie znajduje się kopia Kodeksu. Oryginał zabytku prezentowany jest w Luwrze.

Źródło: [url=http://www.archeo.udl.pl]www.archeo.udl.pl (http://www.archeo.udl.pl/skarby-sredniowiecza/kodeks-hammurabiego-czyli-oko-za-oko-zab-za-zab/)[/url]


Kodeks Hammurabiego[/color]

Jam jest król, który zmusił do posłuszeństwa cztery strony świata, ulubieniec bogini Isztar. Gdy bóg Marduk polecił mi, abym dobrze ludźmi rządził, abym dał krajowi dobre kierownictwo, włożyłem prawo i sprawiedliwość do ust kraju, zapewniłem ludziom pomyślność!
§ 1: Jeśli ktoś kogoś oskarżył o zabójstwo i tego nie udowodnił, poniesie karę śmierci.
§ 3: Jeśli obywatel wystąpił w sprawie z fałszywym zeznaniem a prawdziwości słów, które wypowiedział, nie dowiódł, jeżeli jest to sprawa gardłowa, człowiek ten zostanie zabity.
§ 4: Jeśli wystąpił z zeznaniem dotyczącym zboża lub pieniędzy, poniesie karę tej oprawy.
§ 5: Jeżeli sędzia wydał orzeczenie na tabliczce z pieczęciami, a później udowodni się mu zmianę wyroku, sędzia uiści dwunastokrotną wysokość roszczenia. na zgromadzeniu pozbawi sie go sędziowskiego krzesła i nie będzie zasiadał z sędziami podczas sądzenia.
§ 8: Jeśli obywatel ukradł albo bydlę (rogate), albo owcę, albo osła, albo wieprza, albo łódź czy jest to (mienie) boże, czy jest to (mienie) pałacu, zapłaci trzydziestokrotną (wartość) rzeczy; jeśli jest to (mienie) poddanego pałacu, zapłaci dziesięciokrotną (wartość) tego; jeśli złodziej nie ma co dać, zostanie zabity.
§ 15: Jeśli ktoś pozwolił wyjść z miejskiej bramy niewolnikowi pałacu albo niewolnicy pałacu, albo niewolnikowi poddanego, albo niewolnicy poddanego, poniesie karę śmierci.
§ 16: Jeśli obywatel ukrył w swoim, domu albo niewolnika, albo niewolnicę zbiegłych z pałacu, albo od poddanego pałacu, a na wezwanie herolda nie wyda ich, ten właściciel domu zostanie zabity.
§ 21: Jeśli ktoś dopuści się rabunku i zostanie złapany, człowiek ten poniesie karę śmieci.
§ 22: Jeśli rabuś nie został złapany, obrabowany poda wobec boga wszystko, co zostało mu zrabowane, a przełożony, miasto i gmina, na której terenie rabunek został dokonany, wynagrodzą mu za wszystko, co zostało zrabowane.
§ 23: Za jego życie, gmina i przełożony dadzą rodzinie jedną minę srebra.
§ 26: Jeśli bądź "człowiek drużyny", bądź "rybak", którym rozkazano iść na królewską wyprawę wojenną, nie poszedł lub najął najemnika i posłał jako swego zastępcę, ten "człowiek drużyny" albo ten "rybak" poniesie karę śmierci. Ten, kto został przez niego najęty weźmie jego domowe mienie.
§ 35; Jeśli obywatel kupił z ręki żołnierza nierogaciznę lub bydło rogate, które król dał żołnierzowi, straci swe pieniądze.
§ 36: Pole, ogród lub dom żołnierza, lub dzierżawcy nie mogą być sprzedane.
§ 37: Jeśli obywatel kupił pole, ogród lub dom należący do żołnierza albo dzierżawcy, jego tabliczka zostanie złamana i straci swe pieniądze: pole, ogród lub dom powrócą do ich właścicieli.
§ 38: Żołnierz lub dzierżawca nie zapisze (nic) ze swego służbowego pola, ogrodu, lub domu swej małżonce albo swej córce, ani za dług nie odda.
§ 39: Z pola, ogrodu lub domu., które nabył w drodze kupna, może swej małżonce albo swej córce (coś) zapisać lub oddać za dług.
§ 50: Jeśli ktoś przy umacnianiu grobli przy swoim polu złożył ręce na łonie (tzn. był opieszały) a nie umocnił swej grobli i w grobli okazała się szczelina, wynagrodzi za zboże, do zniszczenia którego dopuścił.
§ 55: Jeśli ktoś otworzył kanał w celu nawodnienia, złożył ręce na łonie i pozwolił wodzie znieść glebę do sąsiedniego pola, odmierzy zboże według pola swego sąsiada.
§ 88: Jeśli kupiec dał(...) srebro na procent, weźmie za jeden szekel srebra jako procent jedną szóstą szekla.
§ 109: Jeśli szynkarka, w której domu zbierali się przestępcy, przestępców tych nie pojmała i do pałacu nie doprowadziła, szynkarka ta poniesie karę śmierci.
§ 110: Jeśli kapłanka zakonna, arcykapłanka, która nie mieszka w klasztorze, otworzyła szynk lub weszła do szynku po napój alkoholowy, tę osobę się spali.
§ 128: Jeśli obywatel żonę sobie wziął, a umowy z nią nie zawarł, kobieta ta nie jest jego żoną.
§ 129: Jeśli żona obywatela na spaniu z innym mężczyzną została przyłapana, zwiąże się ich i do wody wrzuci; jeśli jednak małżonek żonie swej życie daruje, także król poddanemu swemu życie daruje.
§ 134: Jeśli obywatel został uprowadzony (w niewolę) i w domu jego do jedzenia (nic) nie ma, (a) żona jego do domu innego (mężczyzny) weszła, kobieta ta kary nie poniesie
§ 135: Jeśli obywatel został uprowadzony i w domu jego do jedzenia (nic) nie ma, (a) przed powrotem jego żona jego do domu innego weszła i dzieci urodziła, potem, gdy mąż jej wrócił i do miasta swego dotarł, kobieta ta do swego pierwszego męża wróci, dzieci za ojcami swymi pójdą.
§ 138: Jeśli ktoś porzucił swoją małżonkę, która nie urodziła mu dzieci, da jej pieniądze w wysokości wiana oraz zwróci jej posag, który przyniosła z domu swego ojca i może ją odprawić.
§ 142: Jeśli kobieta męża swego odtrąciła i powiedziała mu "Nie posiądziesz mnie (więcej)", sprawa jej przez władze okręgu jej zostanie rozpatrzona, i jeśli dobrze się prowadzi i występku nie ma, a mąż jej wciąż wychodzi (z domu) i bardzo poniża ją, kobieta ta winna nie jest, posag swój odbierze i do domu ojca swego pójdzie.
§ 170: Jeśli obywatelowi jego małżonka urodziła dzieci i jego niewolnica urodziła (mu) dzieci, (a) ojciec powie za swego życia do dzieci, które urodziła mu niewolnica „(Jesteście) moimi dziećmi" i zrówna je z dziećmi małżonki, (to) potem, gdy ojciec pójdzie za losem (to jest umrze), dzieci małżonki i dzieci niewolnicy podzielą się po równo majątkiem domu ojca; syn pierworodny, syn małżonki, wybierze i weźmie (swoją) część.
§ 195: Jeśli syn uderzył swego ojca, utną mu jego rękę.
§ 196: Jeśli obywatel wybił oko jednemu z obywateli, należy wybić jego oko.
§ 197: Jeśli złamał kość obywatela, należy złamać jego kość.
§ 198: Jeśli wybił oko poddanego pałacu lub złamał kość poddanemu pałacu, zapłaci jedną minę srebra.
§ 199: Jeśli wybił oko niewolnika obywatela lub złamał kość niewolnika obywatela, zapłaci połowę jego ceny kupna.
§ 200: Jeśli wybił obywatel ząb obywatela równego sobie, należy wybić jego ząb.
§ 201: Jeśli wybił ząb poddanego pałacu, zapłaci jedną trzecią miny srebra.
§ 202: Jeśli obywatel uderzy; w twarz obywatela, godniejszego niż on, zostanie na zgromadzeniu uderzony 60 razy bykowcem.
§ 203: Jeśli obywatel uderzył w twarz obywatela równego sobie, zapłaci l minę srebra.
§ 204: Jeśli poddany pałacu uderzy w twarz poddanego pałacu, zapłaci 10 szekli srebra.
§ 205: Jeśli niewolnik obywatela uderzy w twarz jednego z obywateli, należy obciąć jego ucho.
§ 206: Jeśli obywatel uderzył podczas bójki obywatela i zadał mu ranę, obywatel ten przysięgnie: „Umyślnie go nie uderzyłem" i opłaci lekarza.
§ 218: Jeśli lekarz obywatelowi operację ciężką nożem z brązu wykonał i spowodował śmierć obywatela lub łuk brwiowy obywatela nożem z brązu otworzył i oka obywatela pozbawił, rękę mu utną.
§ 227: Jeśli obywatel oszuka golibrodę i ten zgoli znak niewolniczy niewolnikowi nie należącemu do niego, należy obywatela zabić i przy bramie jego zakopać, golibroda zaś przysięgnie; „Nie zgoliłem świadomie" (i) zostanie zwolniony.
§ 229: Jeśli budowniczy wybudował komuś dom, a dzieła swego nie wykonał trwale i dom, który wybudował, zawali się i zabije właściciela domu, budowniczy ten poniesie karę śmierci.
§ 230: Jeśli przez to zabił syna właściciela domu, będzie zabity syn tego budowniczego.

[…]

www.konflikty.pl]http://www.konflikty.pl]www.konflikty.pl (http://www.konflikty.pl/a,1703,Starozytnosc,Kodeks_Hammurabiego.html

Źródło:[url=http://www.konflikty.pl)

http://www.konflikty.pl/a,1703,Starozytnosc,Kodeks_Hammurabiego.html (http://www.konflikty.pl/a,1703,Starozytnosc,Kodeks_Hammurabiego.html)

Źródło:www.konflikty.pl]http://www.konflikty.pl]www.konflikty.pl (http://www.konflikty.pl)